Dossier voorbereiding verkoop: juridische structuur – aansprakelijkheid

In een eerder artikel is reeds ingegaan op het belang van de juridische structuur met betrekking tot de fiscale afwikkeling bij een verkoop van de onderneming. Naast het fiscale aspect is ook het juridische aspect (met name aansprakelijkheid) een belangrijk element bij het kiezen van de optimale juridische structuur. In dit artikel gaan we in op de verschillen in aansprakelijkheid bij verschillende juridische structuren.

Verschillende vormen aansprakelijkheid

Bij een bedrijfsverkoop zijn de fiscale- en de juridische aspecten het meest van belang voor de gekozen juridische structuur. Ten aanzien van het juridische aspect aansprakelijkheid is de rechtsvorm van belang. Er zijn twee verschillende soorten rechtsvormen: een rechtsvorm zonder rechtspersoonlijkheid en een rechtsvorm met rechtspersoonlijkheid. In een rechtsvorm zonder rechtspersoonlijkheid (bijvoorbeeld eenmanszaak, maatschap, VOF) ben je met je privévermogen aansprakelijk. In een rechtsvorm met rechtspersoonlijkheid (bijvoorbeeld B.V., N.V., stichting) ben je doorgaans niet aansprakelijk met je privévermogen. In het geval van een verkoop van de onderneming dient er goed over de gekozen rechtsvorm te worden nagedacht om in de toekomst niet voor verassingen komen te staan.

In de normale bedrijfsvoering ben je dus als ondernemer privé-aansprakelijk bij een rechtsvorm zonder rechtspersoonlijkheid. Deze aansprakelijkheid kan bijvoorbeeld betrekking hebben op claims wegens het leveren van ondeugdelijke producten, voor verliezen die je maakt, het niet na kunnen komen van de verplichtingen uit een langlopend huurcontract. Het beperken van de aansprakelijkheid kan enigszins door te huwen op huwelijkse voorwaarden. Hiermee kun je een deel van het vermogen van de levenspartner afschermen.

In het geval u deel uitmaakt van een personenvennootschap (VOF, CV, of maatschap) kan de mate van aansprakelijkheid verschillen, afhankelijk van de afspraken welke gemaakt zijn en afhankelijk van het soort samenwerking dat is aangegaan. Zorg er op voorhand goed voor welke afspraken gemaakt zijn en leg deze afspraken goed vast. In principe bij je bij een VOF aansprakelijk voor de schulden van deze VOF, ook in de situatie dat een andere vennoot deze schulden heeft veroorzaakt (zogenaamde hoofdelijkheid).

Voor een rechtsvorm met rechtspersoonlijkheid geldt dat de aandeelhouder geen privéaansprakelijkheid heeft. De aansprakelijkheid van de aandeelhouder blijft beperkt tot het ingebrachte kapitaal.

Garanties en vrijwaringen bij verkoop

Bij een verkoop van de onderneming zal er door de Verkoper een aantal garanties en vrijwaringen moeten worden afgegeven. Dit om de Koper extra zekerheid te geven over de positie van de onderneming tot en met de overnamedatum. Welke garanties en vrijwaringen door Verkoper worden verstrekt zijn een onderhandeling tussen Verkoper en Koper en worden vastgelegd in een bijlage bij de Koopovereenkomst.

Bij de Verkoop van een onderneming is  het van belang om te weten dat de Verkopende persoon of entiteit de garanties en vrijwaringen verstrekken. Dit is dus vaak of de privé persoon bij een eenmanszaak of de persoonlijke holding bij een BV-structuur. Deze aansprakelijkheid ligt dus voor de Besloten Vennootschap bij een andere entiteit. Indien er sprake is van een claim door Koper onder de garanties of vrijwaringen en het blijkt een terechte claim, dan komt dit ten laste van de verkoopopbrengst van de Verkoper. Bij de verkoop van de activa en de activiteiten van een eenmanszaak is het weer de privé-persoon waar deze claim terecht komt.  Bij de verkoop van de aandelen van een BV ligt de aansprakelijkheid bij de aandeelhouder van de BV die verkocht wordt, zijnde meestal de persoonlijke holding. In deze situatie blijft ook het privé-vermogen van de aandeelhouder bij een BV-structuur buiten schot.

In een volgend artikel zullen we nader inzoomen op wat voor garanties en vrijwaringen meestal moeten worden afgegeven aan de Koper van de onderneming. Ook zullen we dan ingaan op garantiebedragen en garantietermijnen.

Samenvattend kan geconcludeerd worden dat de aansprakelijkheid van de ondernemer verband houdt met de gekozen juridische structuur. Een rechtsvorm met rechtspersoonlijkheid kent geen privé aansprakelijkheid, bijvoorbeeld een besloten vennootschap. Bij een rechtsvorm zonder rechtspersoonlijkheid is de juridische eigenaar van de onderneming aansprakelijk met zijn privé vermogen. Dit geldt zowel tijdens de normale bedrijfsvoering als bij de verkoop van de onderneming.

Wilt u meer weten over de aansprakelijkheid van de gekozen juridische structuur? Neem dan contact op met één van onze adviseurs.

Deel met uw netwerk

Geef een reactie